A Story of Destruction and Survival

The Holocaust in the Galician Oil Belt

Kategorie: Holocaust (Seite 1 von 2)

Josef Pöll (1905- )

[DE] Josef Pöll, Schutzpolizist in Österreich seit 1934, wurde nach dem Überfall auf die Sowjetunion nach Borysław in Galizien kommandiert. Er war kein NSDAP-Mitglied.

Auf dem Weg nach Borysław kam die Gruppe Polizisten am 18.11.1941 nach Zaleszczyki. Ihr zukünftiger Vorgesetzter, Hauptmann Wüpper, erteilte dem Judenrat den Auftrag, dass eine bestimmte Anzahl Juden, „ausgerüstet mit Arbeitsgeräten zur Reinigung einer Kaserne außerhalb der Stadt zur Verfügung gestellt werden müssen. Einige Tage vorher wurden diesen Juden die Wertgegenstände … in unserer Dienststelle … abgenommen. Ich war Augenzeuge dieses Vorgangs … Die Juden wurden in der Nähe der Kaserne … durch den SD, in Anwesenheit Hauptmanns Wüppers und Leopold Mitas erschossen.“ (Vernehmung Pöll, 10.7.47). Inwieweit Pöll selbst bei der Erschiessung beteiligt war, ist unklar – jedenfalls war für ihn und die meisten seiner Kollegen damit eine Schranke gefallen: man konnte und sollte „jüdische Untermenschen“ bedenkenlos abschlachten. Pöll erwies sich in der Folge als skrupelloser Täter:.

  • 6.8.1942: Teilnahme an Razzien, um tausende Juden in das Vernichtungslager Bełżec zu transportieren, brutale Räumung des jüdischen Waisenhauses, umfangreiche Plünderungen im Ghetto
  • 21.-24. 10.1942: Für einen weiteren Transport nach Bełżec Durchkämmung des Ghettos, Misshandlung und Ermordung von Juden. Pöll erschoss u.a. dabei die Mutter des ehemaligen Grubenbesitzers Josef Oberländer
  • 02/1943 Liquidierung von Arbeitskommandos, Beginn der Räumung der Ghettos. Pöll soll dabei Kinder erschlagen und zusammen mit dem Schupo Mitas die ehemaligen Raffineriebesitzer Hermann und Max Stern erschossen haben
  • Sommer 1943: Pöll und Neumayer erschießen zwei versteckte jüdische Frauen

Kurzbiographie Josef Pöll
Josef Pöll Vernehmung
Josef Pöll Tatbeschreibungen

[EN] Josef Pöll, Schutzpolizist in Austria since 1934, was commanded to Borysław in Galicia after the attack on the Soviet Union. He was not a member of the NSDAP.

On the way to Borysław the group of policemen arrived in Zaleszczyki on 18.11.1941. Their future commander in chief, Captain Wüpper, gave the Judenrat the order that a certain number of Jews, „equipped with tools for cleaning a barracks outside the town, must be made disposable. A few days earlier, these Jews had been deprived of their valuables … in our office … I was an eyewitness to this event … The Jews were shot near the barracks … by the SD, in the presence of Hauptmann Wüpper and Leopold Mitas. (Interrogation Pöll, 10.7.47). To what extent Pöll himself was involved in the shooting is unclear – at any rate, for him and his colleagues‘ masters a barrier had been broken: one could and should slaughter „Jewish subhumans“ without any concerns. Pöll subsequently proved to be an unscrupulous perpetrator:

  • 6.8.1942: participation in raids to transport thousands of Jews to the extermination camp Bełżec, brutal evacuation of the Jewish orphanage, extensive looting in the ghetto

  • 21-24. 10.1942: For a further transport to Bełżec Comb through the ghetto, maltreatment and murder of Jews. Pöll shot the mother of the former mine owner Josef Oberländer

  • 02/1943 Liquidation of work squads, beginning of the evacuation of the ghettos. Pöll is said to have killed children and, together with Schupo Mitas, shot the former refinery owners Hermann and Max Stern

  • Summer 1943: Pöll and Neumayer shoot two hidden Jewish women

short biography Josef Pöll
Josef Poell interrogation
Some of Josef Pöll’s deeds

[PL] Josef Pöll, od 1934 roku funkcjonariusz Schutzpolizei w Austrii, po ataku na Związek Radziecki został odkomenderowany do Borysławia w Galicji. Nie był członkiem NSDAP.

W drodze do Borysława 18.11.1941 r. grupa policjantów przybyła do Zaleszczyk. Ich przyszły przełożony, kapitan Wüpper, wydał Judenratowi rozkaz, aby pewna liczba Żydów „wyposażona w narzędzia do czyszczenia koszar poza miastem, stawiła się do dyspozycji. Kilka dni wcześniej, Żydzi ci zostali pozbawieni swoich kosztowności… w naszym biurze… Byłem naocznym świadkiem tego wydarzenia… Żydzi zostali zastrzeleni w pobliżu koszar… przez SD, w obecności Hauptmanna Wüppera i Leopolda Mitasa.” (Przesłuchanie Pöll, 10.7.47). W jakim stopniu sam Pöll był zaangażowany w rozstrzelanie jest niejasne – w każdym razie w przypadku niego i większości jego kolegów przełamano barierę: wolno i należy dokonywać bez wahania rzezi na „żydowskich podludziach“. Już wkrótce Pöll okazał się być pozbawionym skrupułów sprawcą:.

  • 6.8.1942: udział w łapankach, ażeby wysłać tysiące Żydów do obozu zagłady w Bełżcu, brutalna ewakuacja żydowskiego sierocińca, rozległe grabieże w getcie

  • 21-24. 10.1942: przeczesywanie getta do kolejnego transportu do Bełżca , maltretowanie i mordowanie Żydów. Pöll zastrzelił m.in. matkę byłego właściciela kopalni Josefa Oberländera.

  • 02/1943: likwidacja oddziałów roboczych, początek likwidacji gett. Mówi się, że Pöll zabijał przy tym dzieci i wraz z policjantem z Schupo Mitasem zastrzelił byłych właścicieli rafinerii Hermanna i Maxa Sterna.

  • Lato 1943: Pöll i Neumayer zastrzelili dwie ukryte Żydówki.

krótka biografia Josefa Pölla
Protokół z przesłuchania Josefa Pölla
Opisy niektórych czynów Josefa Pölla

Vernissage, Szczebrzyeszyn, 20.03.2020

Former Synagogue 2011

Miejskie Centrum Kultury / Municipal Cultural Centre / Städtisches Kulturzentrum

Dawna Synagoga / Former Synagogue / Ehemalige Synagoge

[wikimedia commons, CC BY-SA 3.0, author: Lysy]

[PL] Już wkrótce, 20 marca, nasza wystawa ‚Historia o przetrwaniu i Zagładzie Holokaust na terenie Galicyjskiego Okręgu Naftowego“ zajedzie do Szczebrzeszyna (woj. lubelskie). Tego dnia o godz. 17 w budynku synagogi, w której mieści się obecnie Miejski Dom Kultury odbędzie się wernisaż wystawy. Wystawę oglądać będzie można do końca maja.
Na 29 tablicach przedstawiamy tragiczne losy polskich obywateli żydowskiego pochodzenia z Borysławia, Drohobycza i okolic, przybliżamy sylwetki bohaterskich osób ratujących Żydów, a także pokazujemy odpowiedzialnych za Holokaust oraz jego przebieg w tym strategicznie bardzo ważnym Galicyjskim Okręgu Naftowym.
Wystawę oglądać będzie można do końca maja.

[EN] Soon, on 20 March, our exhibition „A History of Destruction and Survival – The Holocaust in the Galician Oil Field“ will be shown in Szczebrzeszyn (Poland, Lublin Province). On this day, at 5 pm, the opening of the exhibition will take place in the Synagogue building, which currently houses the Municipal Cultural Centre.
The 29 panels show the tragic fate of Polish Jewish citizens of Boryslaw, Drohobycz and the surrounding area, present the profiles of the heroic people who saved Jews, and trace the course of the Holocaust in the strategically important Galician oil district and those responsible for it.
The exhibition will be on public display in Szczebrzeszyn until the end of May.

[DE] Demnächst, am 20. März, wird unsere Ausstellung „Eine Geschichte von Vernichtung und Überleben – Der Holocaust im galizischen Erdölrevier“ in Szczebrzeszyn (Polen, Provinz Lublin) gezeigt. An diesem Tag findet um 17 Uhr die Vernissage der Ausstellung im Synagogengebäude statt, in dem derzeit das Städtische Kulturzentrum untergebracht ist.
Die 29 Rollups zeigen das tragische Schicksal polnisch-jüdischer Bürger von Boryslaw, Drohobycz und Umgebung, stellen die Profile der heldenmütigen Menschen dar, die Juden gerettet haben, und zeichnen den Verlauf des Holocausts im strategisch wichtigen galizischen Öldistrikt nach und die dafür Verantwortlichen.
Die Ausstellung wird bis Ende Mai in Szczebrzeszyn zu sehen sein.

(Text / Tekst: Wieslawa Jurasz)

Jewish cementary, 2006

cmentarz żydowski / Jewish cementary / Jüdischer Friedhof

25.10.2006, Author: Merlin

[wikimedia commons, CC BY-SA 3.0, User: Merlin]

Pieter Menten (1899-1987)

Menten in SS Uniform

Menten 1977

[DE] Der niederländische Kunsthändler Pieter Menten besaß 1977 geschätzte 300 Millionen DM. Basis seines Reichtums war die hemmungslose Aneignung beschlagnahmten jüdischen Eigentums während des Krieges. Menten betrog, kollaborierte und profitierte von der Arisierung. Freiwillig meldete er sich zum Einsatzkommando zur besonderen Verwendung (EkzbV) und nahm an Massenerschießungen in Galizien teil. Erst 1976 wurde er wegen Kriegsverbrechen angeklagt und später zu 10 Jahren Haft verurteilt wegen seiner Beteiligung an den Massakern in Podhorodce. Mangels Beweisen freigesprochen wurde er von der Massenerschießung in Urycz. Chaim Segal hat die Kunde von diesem Verbrechen so erfahren:

Am 28. August 1941 stand ich mit Mamus auf der Treppe von Onkel Israels Tür. Ukrainische und polnische Arbeiter riefen im Vorübergehen lachend zu uns herüber: ‚Wieder zwei Dörfer haben sie gesäubert! Alle dreckigen Juden von Urycz und Schodnica sind tot!‘ … Abe Pollak, ein Augenzeuge, der sich während der Aktion in Urycz verstecken konnte, berichtete nach dem Krieg, dass am 27. August eine berittene Einheit von Ukrainern nach Urycz gekommen war. Sie wurde befehligt von dem ‚Sonderführer‘ Pieter Menten in SS-Uniform. Mehr als 200 Juden wurden am Rand eines kleinen Flusses zusammengetrieben. Die Ukrainer begannen, ein Massengrab auszuheben. Eine Planke wurde darüber gelegt, auf die sich die Juden einer nach dem anderen stellen mussten. Standen sie mitten auf der Planke, befahl Menten zu schießen. Als alle Juden tot waren, ließ er eine Schnapsflasche herumreichen. Das Grab war noch nicht ganz mit Erde zugeschaufelt, da platzte ein Gewitterregen los. Kleine Kinder, die von dem Schuss nicht richtig getroffen worden waren, wurden lebendig vom Schlamm begraben.“   Chaim Segal, Chaim heißt Leben, S.39

Kurzbiographie Pieter Menten
Aussage der Zeugin Semelak
Herrn Mentens Geschäfte

[EN] The Dutch art dealer Pieter Menten owned an estimated DM 300 million in 1977. The basis of his wealth was the unrestrained appropriation of confiscated Jewish property during the war. Menten cheated, collaborated and profited from the Aryanization. He voluntarily enlists in the Einsatzkommando zur besonderen Verwendung (EkzbV) and took part in mass executions in Galicia. It was not until 1976 that he was accused of war crimes and later sentenced to 10 years imprisonment for his participation in the massacres in Podhorodce. For lack of evidence he was acquitted of the mass shooting in Urycz. Chaim Segal learned of this crime in Urycz that way:

„I was standing outside Uncle Israel’s tavern’s door on the stairs with Mamush on the 28th August 1941. Ukrainian and Polis workers were passing by, laughing and calling to us: “Another two villages cleaned! All dirty Jews of Urycz and Schodnica are dead!” … Abe Pollak, an eye-witness, who managed to hide in Urycz during the massacre, reported after the war that a brigade of Ukrainians on horseback reached Urycz on the 27th of August. They were commanded by Sonderführer Pieter Menten in SS-uniform. More than 200 Jews were herded together on the banks of a little river. The Ukrainians began digging a mass grave. A plank was laid over the grave and the Jews had to stand on it, one after another. Once a victim was standing in the middle of the plank, Menten gave the order to shoot. When all the Jews were dead, he had a bottle of brandy passed around. The grave was not completely covered up with earth yet, when a shower of thundery rain started. Small children who had not been properly hit by the gun shots, were buried alive under the mud.”     Chaim Segal, Chaim means life,

short biography Pieter Menten
Testimony Semelak
Pieter Mentens deals

[PL] Holenderski handlarz dziełami sztuki Pieter Menten posiadał w 1977 roku około 300 milionów DM. Jego majątek powstał w wyniku niepohamowanego bogacenie się na skonfiskowanym w czasie wojny majątku żydowskim. Menten oszukiwał, kolaborował i korzystał z aryzacji. Zgłosił się na ochotnika do Einsatzkommando – oddziału do zadań specjalnych (EkzbV) i brał udział w masowych egzekucjach w Galicji. Dopiero w 1976 roku został oskarżony o zbrodnie wojenne, a następnie skazany na 10 lat więzienia za udział w masakrach w Podhorodcach. Z braku dowodów został uniewinniony od winy za masowe rozstrzeliwania w Uryczu. Chaim Segal usłyszał o tej zbrodni w ten sposób:

„28 sierpnia 1941 roku stałem z Mamusem na schodach przed drzwiami wujka Izraela. Ukraińscy i polscy robotnicy śmiali się, gdy przechodzili obok i wołali do nas: „Znowu oczyścili dwie wioski! Wszyscy brudni Żydzi z Urycza i Schodnicy są martwi!” … Abe Pollak, naoczny świadek, któremu udało się ukryć w Uryczu w czasie akcji, opowiadał po wojnie, że 27 sierpnia do Urycza przybył konny oddział Ukraińców. Dowodził nim „Sonderführer“ Pieter Menten w mundurze SS. Ponad 200 Żydów zostało zapędzonych na skraj małej rzeczki. Ukraińcy zaczęli kopać masowy grób. Położono nad nim deskę, na której Żydzi musieli się ustawiać jeden po drugim. Kiedy stawali na środku deski, Menten kazał strzelać. Gdy wszyscy Żydzi byli martwi, podał butelkę wódki do wypicia. Grób nie był jeszcze całkowicie wypełniony ziemią, kiedy rozpętała się burza. Małe dzieci, które nie zostały odpowiednio trafione strzałem, zostały pogrzebane żywcem w błocie.“     Chaim Segal, Chaim heißt Leben, S.39

krótka biografia Pietera Mentena
Zeznanie Semelak

Otto von Wächter (1901-1949)

Hans Frank (left), Otto Wächter (right)

[DE] Der 1901 in Wien geborene Otto Freiherr von Wächter war einer dieser furchtbaren Juristen, die sich bereits Anfang der Zwanzigerjahre dem Nationalsozialismus verschrieben. Selbst vor politischem Mord schreckte er nicht zurück. Als Protegé des Generalgouverneurs Hans Frank wurde er erst Gouverneur des Distrikts Krakau, dann ab 1942 des Distrikts Galizien. Der Historiker Dieter Pohl schreibt über ihn:

Der nächste Distriktgouverneur, Wächter, war weit mehr in die „Endlösung“ verwickelt… Da Wächter ständigen Kontakt mit Katzmann [SS- und Polizeiführer in Galizien] – beide residierten im selben Haus -, war er auch gut über den Stand der Judenverfolgung informiert. Im Juni 1942 instruierte er seine Verwaltung entsprechend. Kurz nachdem Katzmann Anfang August den Verwaltungsspitzen den Zeitpunkt und den geplanten Ablauf der Judenmorde mitteilte, bekam Wächter das Angebot, in seine Heimatstadt versetzt zu werden. Doch trotz der bevorstehenden Massaker lehnte er ab. Wächter wollte die Juden in seinem Distrikt loswerden.“
(Pohl, Ostgaiizien, S. 279)

Kurzbiographie Otto Wächter

[EN] Born in Vienna in 1901, Otto Freiherr von Wächter was one of those terrible lawyers who had already committed themselves to National Socialism in the early 1920s. He did not even shy away from political murder. As protégé of the Governor General Hans Frank, he first became governor of the district of Krakow, then, from 1942, of the district of Galicia. The historian Dieter Pohl writes about him:

„The next district governor, Wächter, was far more involved in the ‚Final Solution’… Since Wächter was in constant contact with Katzmann [SS and police leader in Galicia] – both residing in the same house – he was also well informed about the state of the persecution of the Jews. In June 1942 he instructed his administration accordingly. Shortly after Katzmann informed the administrative heads in early August of the time and the planned course of the murders of the Jews, Wächter received an offer to be assigned to his home town. But despite the impending massacres he refused. Wächter wanted to get rid of the Jews in his district.
(Pohl, Ostgalizien, p. 279)

short biography Otto Wächter

[PL] Urodzony w 1901 roku w Wiedniu Otto Freiherr von Wächter był jednym z tych strasznych prawników, którzy już na początku lat dwudziestych XX wieku związali się z narodowym socjalizmem. Nawet nie wzdragał się przed politycznym morderstwem. Jako protegowany gubernatora generalnego Hansa Franka został najpierw gubernatorem dystryktu Kraków, a następnie, od 1942 r. Galicji. Historyk Dieter Pohl pisze o nim:

„Następny gubernator okręgu, Wächter, był o wiele bardziej zaangażowany w „Ostateczne rozwiązanie“… Ponieważ Wächter był w stałym kontakcie z Katzmannem [szefem SS i policji w Galicji] – obaj mieszkali w tym samym domu – był również dobrze poinformowany o stanie prześladowań Żydów. W czerwcu 1942 roku poinstruował o tym swoją administrację. Krótko po tym, gdy Katzmann, na początku sierpnia, poinformował naczelników administracji o czasie i planowanym przebiegu mordu Żydów, Wächter otrzymał ofertę przeniesienia do swojego rodzinnego miasta. Ale mimo zbliżającej się masakry, odmówił. Wächter chciał pozbyć się Żydów w swoim dystrykcie.
(Pohl, Ostgaiizien, S. 279)

krótka biografia Otto Wächtera

Bruno Schulz (1892-1942)

[DE] „Eine riesige Sonnenblume, aufgepflanzt auf einem mächtigen Stengel und gleichsam an Elephantiasis erkrankt, harrte in gelber Klage der letzten, traurigen Tage ihres Lebens und beugte sich unter der Wucht ihrer scheußlichen Korpulenz. Doch die naiven Vorstadtglöcklein und anspruchslosen Perkalblümchen standen ratlos in ihren gestärkten rosa und weißen Hemdchen da und hatten kein Verständnis für die große Tragik der Sonnenblume.“ Bruno Schulz, Die Zimtläden. 2. Auflage. München 2004. S. 11f..

Eine magische Stimmung erzeugt der Schriftststeller Bruno Schulz mit seinen sprachlich virtuosen Beschreibungen, schafft neue Welten, gibt sich dem ungehinderten Spiel der Phantasie hin.

Dieser berühmte Schriftsteller und Maler wurde am hellichten Tage im November 1942 von einem SS-Mörder erschossen.

Kurzbiographie Bruno Schulz

Werklehrer – handicraft teacher – Nauczyciel pracy

[EN] “An enormous sunflower, lifted on a powerful stem and suffering from hypertrophy, clad in the yellow mourning of the last sorrowful days of its life, bent under the weight of its monstrous girth. But the naive suburban bluebells and unpretentious dimity flowers stood helpless in their starched pink and white shifts, indifferent to the sunflower’s tragedy.“

The writer Bruno Schulz creates a magical atmosphere with his masterly descriptions, creates new worlds, gives in to the unhindered game of imagination.

In November 1942 this famous painter and writer was shot in broad daylight by an SS murderer.

short biography Bruno Schulz

[PL] „..Ogromny słonecznik, wydźwignięty na potężnej łodydze i chory na elephantiasis, czekał w żółtej żałobie ostatnich, smutnych dni żywota, uginając się pod przerostem potwornej korpulencji. Ale naiwne przedmiejskie dzwonki i perkalikowe, niewybredne kwiatuszki stały bezradne w swych nakrochmalonych różowych i białych koszulkach, bez zrozumienia dla wielkiej tragedii słonecznika…”

Pisarz Bruno Schulz tworzy magiczną atmosferę dzięki swoim językowo wirtuozowskim opisom, tworzy nowe światy, oddaje się nieskrępowanej grze wyobraźni.

Ten słynny pisarz i malarz został zastrzelony w biały dzień, w listopadzie 1942 roku, przez mordercę z SS.

Krótka biografia Bruno Schulza

Eberhard Helmrich (1899-1969)

Eberhard Helmrich before the war

Eberhard Helmrich in 1948

[DE] Am 22. Juni 2017 wurde eine Gedenktafel an einem Haus in Drohobycz enthüllt. Die Inschrift lautet: „Eberhard Helmrich, Gebietslandwirt des Distrikts Drohobycz, wohnte während der deutschen Besatzung (1941-1944) in diesem Haus. Er und seine Frau Donata retteten die Leben hunderter Juden aus Drohobycz und Umgebung“. Bei der Gedenkfeier sprachen der Bürgermeister von Drohobycz, Taras Kuchma, der Vorsitzende der jüdischen Gemeinde, Jozef Karpin, Varda Ghivoly von der „Drohobycz, Boryslaw and Vicinity Organisation“ aus Israel und Georg Goosmann für ASF. Georg trug auch die Grußadresse vor von Cornelia Schmalz-Jacobsen, der Tochter der Helmrichs:

Ich wünschte, ich könnte heute mit Ihnen in Drohobycz zusammen sein, aber leider ist es nicht möglich. Ich danke allen, die sich hier vor diesem Haus versammeln, in dem mein Vater während der dunklen Jahres des Krieges wohnte… Mögen Menschen, die hier vorbeikommen, hin und wieder auf diese „Erinnerungstafel“ blicken und sich fragen, was dieser Mann für andere getan hat…“

Kurzbiographie Eberhard Helmrich

[EN] On 22 June 2017 a memorial plaque was unveiled at a house in Drohobycz. The inscription reads: „Eberhard Helmrich, Chief Economic Officer of the Drohobycz district, lived in this house during the German occupation (1941-1944). He and his wife Donata saved the lives of hundreds of Jews from Drohobycz and surrounding places„.

At the memorial service spoke the Mayor of Drohobycz, Taras Kuchma, the Chairman of the Jewish Community, Jozef Karpin, Varda Ghivoly from the „Drohobycz, Boryslaw and Vicinity Organisation“ from Israel and Georg Goosmann for ASF. Georg also presented the greeting address of Cornelia Schmalz-Jacobsen, the daughter of the Helmrichs:

„I wish I could be with you today in Drohobycz, but unfortunately it is not possible. I thank all of you who are gathering in front of this house where my father lived during the dark years of the war… May people who walk by, now and then look at this „Erinnerungstafel“ and wonder, what this man has done for others…“

short biography Eberhard Helmrich
Yad Vashem Eberhard Helmrich rescuer story

[PL] W dniu 22 czerwca 2017 roku w domu w Drohobyczu odsłonięto tablicę pamiątkową. Napis brzmi: „W tym budynku podczas niemieckiej okupacji (1941-1944) mieszkał Eberhard Helmrich, glowny dydrektor ekonomiczny Dystryktu Drohobycz. On i jego żona Donata uratowali życie setkom Żydów Drohobycza i okolic„. Podczas uroczystości upamiętniającej przemawiali: burmistrz Drohobycza Taras Kuczma, przewodniczący Gminy Żydowskiej Józef Karpin, Varda Ghivoly z Organizacji „Drohobycz, Boryslaw i Vicinity“ z Izraela oraz Georg Goosmann w imieniu ASF. Georg odczytał również przemówienie Cornelii Schmalz-Jacobsen, córki Helmrichów:

„Chciałabym być dzisiaj z wami w Drohobyczu, ale niestety nie jest to możliwe. Dziękuję wszystkim, którzy zgromadzili się tu przed domem, w którym mieszkał mój ojciec w ciemnych latach wojny… Niech ludzie, którzy co jakiś czas tu przechodzą, spojrzą na tę „tablicę pamiątkową“ i zadają sobie pytanie, co ten człowiek zrobił dla innych…“ .

krótka biografia Eberharda Helmricha

Carl Krauch (1887-1968)

1942 Krauch, Bayer labor

1948 Krauch, Nürnberg / Nuremberg

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[DE] Chemiker, Professor, Wehrwirtschaftsführer, Kriegsverbrecher

Als Himmler im Herbst 1943 alle jüdischen Zwangsarbeiter der Karpathen-Öl AG ermorden lassen wollte, intervenierten bei ihm Alfred Speer, Alfred Bentz und Carl Krauch – mit Erfolg. War Carl Krauch also ein Judenretter? Mitnichten! Es ging ihm nur um die Sicherung der kriegswichtiger Ölversorgung. Zugleich verlangte er mit Nachdruck von der Karpathen Öl die zügige Reduzierung der Anzahl jüdischer Zwangsarbeiter., was ihren sicheren Tod bedeutete.

Krauch war im Vorstand von BASF und IG Farben. Als eine Schlüsselperson in der 4-Jahresplan-Behörde, die Deutschland innerhalb von vier Jahren kriegsbereit machen sollte, forcierte er die Aufrüstung, insbesondere den Bau von Werken zur Herstellung von synthetischem Benzin sowie zur Produktion von Sprengstoffen und Giftgas. Als Standort eines neuen Buna-Werks wählte er Auschwitz aus. Am 18.2.1941 forderte er in einem Brief an Göring die größtmögliche Zahl gelernter und ungelernter Arbeiter aus dem nahegelegenen Konzentrationslager. „Krauch wurde zum Symbol des Rüstungsbeitrags der I.G.“ (Borkin)

Ab Mai 1944 bombardierten die Alliierten die ungeschützten Treibstoffwerke. Krauch wirkte maßgeblich mit am Mineralölsicherungsplan („Geilenberg-Programm“), das die Unter-Tage-Verlagerungen der Raketen-, Flugzeug- und Mineralölindustrie vorsah. Tausende Zwangsarbeiter und KZ-Häftlinge kostete das ihr Leben.

Nach Kriegsende behauptete Krach im I.G.-Farben-Prozess, keine Ahnung von den Zuständen in den Konzentrationslagern gehabt zu haben. 1948 wird er zu 6 Jahren Gefängnis verurteilt. Die Hohe Kommission der Alliierten verfügte die Zerschlagung der IG Farben und bestimmte, dass kein verurteilter Kriegsverbrecher direkt oder indirekt in der Leitung der neu entstehenden Gesellschaften vertreten sein dürfe (Law No. 35). Bereits 1950 befindet Krauch sich wieder auf freiem Fuß. Er wird dann Aufsichtsratsmitglied in der IG-Nachfolgegesellschaft Chemische Werke Hüls.
Kurzbiographie Carl Krauch

Bundesarchiv 146-2007-0058: IG Farben Auschwitz

Bundesarchiv 146-2007-0068: IG Farben Auschwitz – Strassenbauarbeiten

[EN] chemist, professor, military economy leader, war criminal

When Himmler wanted to have all Jewish forced labourers of the Karpathen-Öl AG murdered in autumn 1943, Alfred Speer, Alfred Bentz and Carl Krauch intervened with him – with success. So was Carl Krauch a Jew saviour? Not at all! He was only concerned with securing the oil supply that was so important for the war effort. At the same time, he demanded emphatically that the Carpathian oil company quickly reduce the number of Jewish forced laborers, which implied their certain death.

Krauch was on the board of BASF and IG Farben. As a key figure in the Four-Year Plan Authority, which was to make Germany ready for war within four years, he pushed ahead with armaments, in particular the construction of plants for the production of synthetic gasoline and the production of explosives and poison gas. He chose Auschwitz as the site of a new Buna plant. On February 18, 1941, in a letter to Göring, he demanded the largest possible number of skilled and unskilled construction workers from the adjoining concentration camp. “Krauch became the symbol of I.G.’s contribution to Germany’s military strength.” Borkin, Crime, p. 61

From May 1944 the Allies bombed the unprotected fuel plants. Krauch played a decisive role in the mineral oil security plan („Geilenberg Programme“), which provided for the underground relocation of the rocket, aircraft and mineral oil industries. This cost thousands of forced labourers and concentration camp prisoners their lives.

After the end of the war, Krach claimed in the I.G. Farben trial that he had no idea of the conditions in the concentration camps. In 1948 he was sentenced to 6 years in prison. The Allied High Commission ordered the dismantling of IG Farben and stipulated that no convicted war criminal could be directly or indirectly represented in the management of the newly emerging companies (Law No. 35). Already in 1950 Krauch is again at liberty. He then became a member of the supervisory board of the IG successor company Chemische Werke Hüls.
short biography Carl Krauch

[PL] chemik, profesor, szef gospodarki wojskowej, zbrodniarz wojenny

Kiedy jesienią 1943 roku Himmler chciał zamordować wszystkich żydowskich robotników przymusowych z Karpathen-Öl AG, Alfred Speer, Alfred Bentz i Carl Krauch interweniowali u niego – z sukcesem. Czy więc Carl Krauch był żydowskim wybawcą? Wcale nie! Zależało mu tylko na zabezpieczeniu dostaw ropy naftowej, które były tak ważne dla działań wojennych. Jednocześnie stanowczo domagał się, aby karpackie przedsiębiorstwo naftowe szybko zmniejszyło liczbę żydowskich robotników przymusowych, co oznaczało ich pewną śmierć.

Krauch był w zarządzie BASF i IG Farben. Jako kluczowa postać we władzach Planu Czteroletniego, który w ciągu czterech lat miał przygotować Niemcy do wojny,

forsował prace nad uzbrojeniem, w szczególności nad budową instalacji do produkcji benzyny syntetycznej oraz produkcji materiałów wybuchowych i gazu trującego. Wybrał Auschwitz jako miejsce lokalizacji nowej fabryki Buny. 18 lutego 1941 r. w liście do Göringa zażądał jak największej liczby wykwalifikowanych i niewykwalifikowanych pracowników z pobliskiego obozu koncentracyjnego. „Krauch stał się symbolem wkładu I.G. w siłę wojskową Niemiec.“ (Borkin, Crime, p 61)

Od maja 1944 roku alianci bombardowali niechronione zakłady paliwowe. Krauch odegrał decydującą rolę w planie bezpieczeństwa dla ropy naftowej („Program Geilenberga“), który przewidywał przeniesienie przemysłu rakietowego, lotniczego i naftowego pod ziemię . Kosztowało to życie tysięcy robotników przymusowych i więźniów obozów koncentracyjnych.

Po zakończeniu wojny Krach twierdził w procesie I.G. Farbena, że nie miał pojęcia o warunkach panujących w obozach koncentracyjnych. W 1948 roku został skazany na 6 lat więzienia. Aliancka Wysoka Komisja nakazała likwidację IG Farben i zastrzegła, że żaden skazany zbrodniarz wojenny nie może być bezpośrednio lub pośrednio reprezentowany w kierownictwie nowo powstających spółek (ustawa nr 35). Lecz już w 1950 roku Krauch znów jest na wolności. A potem zostaje członkiem rady nadzorczej następcy IG, firmy Chemische Werke Hüls.
krótka biografia Carla Kraucha

[UA] Хімік, професор, військовий начальник, військовий злочинець

https://uk.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BB_%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%83%D1%85

 

Else Beitz (1920-2014)

1939 Hamburg

1978 Essen

[DE] „Hinter jedem starken Mann steckt eine starke Frau“ – wenn diese Behauptung ihre Berechtigung hat, dann sicher für Berthold und Else Beitz. Trotz Gefahr für sich und ihr Kind unterstützte sie ihren Mann bei seinen Rettungsaktionen. Bei Razzien der Gestapo versteckte sie auch selbst Juden, vor allem jüdische Kinder, in ihrem Wohnhaus. Überlebende des Holocaust erinnerten sich mit Dankbarkeit an das menschliche Verhalten von Else Beitz. Sie teilte mit ihrem Mann den Mut und menschlichen Anstand.

Kurzbiographie Else Beitz

[EN] „Behind every strong man there is a strong woman“ – if this assertion is justified, then certainly for Berthold and Else Beitz. Despite danger for herself and her child she supported her husband in his rescue operations. During raids by the Gestapo, she also hid Jews herself, especially Jewish children, in her home. Survivors of the Holocaust remembered Else Beitz’s human behaviour with gratitude. She shared with her husband the courage and human decency.

short biography Else Beitz

[PL] „Za każdym silnym mężczyzną stoi silna kobieta“ – jeśli to twierdzenie jest uzasadnione, to na pewno dla Bertholda i Else Beitz. Mimo niebezpieczeństwa dla siebie i dziecka wspierała męża w jego działaniach ratunkowych. Podczas łapanek gestapo również ukrywała w swoim domu Żydów, zwłaszcza żydowskie dzieci. Ocaleni z Holocaustu z wdzięcznością wspominali ludzkie zachowanie Else Beitz. Dzieliła z mężem odwagę i ludzką przyzwoitość.

krótka biografia Else Beitza

Photos: Privatarchiv Beitz

Berthold Beitz (1913-2013)

Beitz in Boryslaw, 1939

1942: Else, Barbara, Berthold Beitz

[DE] Kann ein Unternehmer oder ein leitender Angestellter eines Unternehmens ein Retter sein, ein Gerechter unter den Völkern? Oder unternimmt er Rettungsversuche nicht aus Menschlichkeit, sondern nur aus dem Grund, Arbeitskräfte für das Unternehmen zu sichern? Der Verdacht wurde auch gegen Berthold Beitz geäußert, der als 28jähriger die kaufmännische Leitung eines Ölunternehmens im besetzten Galizien übernahm. Es gibt aber zahlreiche Zeugnisse von Überlebenden, dass er Juden, die keine Fachkräfte waren, Kranke, Alte und Kinder vor der Ermordung rettete. Er tat dies aus menschlichem Anstand unter Gefahr für sein eigenes Leben und das seiner Frau und Tochter. Er betrachtete sich selbst aber nicht als Held, sondern litt darunter, weil er vielen nicht helfen konnte. Sein Leben lang erinnerte er sich z.B. an diese Szene, als er Menschen aus einem Todestransport in das Vernichtungslager Belzec holen wollte. „Eine meiner Sekretärinnen…, die schrie meinen Namen immer aus dem Viehwaggon oben heraus, da habe ich sie herausgeholt. Und sie sagte: ‚Mit Verlaub: Ist es erlaubt, meine Mutter herauszuholen?‘, und ich dann: ‚Ja, hol sie heraus, komm.‘ Dann kam einer von der SS an: ‚Ja, was ist das denn?‘ ‚Ja, die arbeitet bei mir.‘ ‚Was, die alte Frau?‘ ‚Ja, das ist die Mutter.‘ ‚Nein, die geht wieder zurück‘, sagt er. ‚Die andere können Sie haben, die schenke ich Ihnen.‘ Und da sagte die Sekretärin: ‚ Ist es erlaubt, Herr Direktor, dann gehe ich auch zurück.‘ Und sie ist wieder in den Waggon hereingegangen zu ihrer Mutter.“ (Sandkühler, Endlösung in Galizien, S. 339f.)

Kurzbiographie Berthold Beitz
Rettergeschichte (Yad Vashem)

[EN] Can an entrepreneur or a manager of a company be a saviour, a Righteous among Nations? Or does he or she make rescue attempts not out of humanity, but only for the reason of securing manpower for the company? The suspicion was also raised against Berthold Beitz, who at the age of 28 took over the commercial management of an oil company in occupied Galicia. However, there are numerous testimonies from survivors that he saved Jews who were not skilled workers, the sick, the old and children from being murdered. He did so out of human decency, at the risk of his own life and that of his wife and daughter. However, he did not consider himself a hero, but suffered because he could not help so many. All his life he remembered, for example, this scene when he wanted to rescue people from a death transport to the Belzec extermination camp. „One of my secretaries …, who always shouted my name out of the cattle wagon upstairs, I took her out of it. And she said, ‚With respect, is it allowed to take my mother out?‘, and I said, ‚Yes, take her out, come.‘ Then one of the SS arrived: „Yes, what is it?“ „Yes, she works for me. „The old woman?“ „Yes, that’s her mother.“ „No, she’s going back,“ he says. „You can have the other one, it’s a gift. And the secretary said: “If it’s allowed, Mr. Director, I’ll go back too. And she went back into the carriage to her mother.“ (Sandkühler, Endlösung in Galizien, p. 339f.).

short biography Berthold Beitz
Rescuer story (Yad Vashem)  

[PL] Czy przedsiębiorca lub kierownik firmy może być wybawicielem, sprawiedliwym wśród narodów? Czy może podejmuje próby ratowania nie z człowieczeństwa, ale tylko po to, by pozyskać pracowników dla firmy? O to podejrzewano również Bertholda Beitza, który w wieku 28 lat przejął kierownictwo handlowe koncernu naftowego w okupowanej Galicji. Istnieją jednak liczne świadectwa ocalałych, że uratował on przed zamordowaniem Żydów, którzy nie byli robotnikami wykwalifikowanymi, chorych, starych i dzieci. Zrobił to z ludzkiej przyzwoitości, z narażeniem życia własnego, żony i córki. Nie uważał się jednak za bohatera, ale cierpiał, ponieważ nie mógł pomóc wielu. Całe życie pamiętał na przykład scenę, kiedy chciał wydostać ludzi z transportu do obozu zagłady w Bełżcu. „Jedną z moich sekretarek…, która krzyczała moje imię z bydlęcego wagonu na górze, wyciągnąłem z niego. A ona na to: „Z całym szacunkiem, czy można też zabrać moją matkę?“, a ja na to: „Tak, zabierz ją, chodź.” Wtedy nadszedł jeden z SS: „A co to ma znaczyć?“ „No, ona pracuje dla mnie. „Co, ta stara kobieta?“ „Tak, to jej matka.“ „Nie, ona wraca“, mówi. „Tą drugą może Pan mieć, daruję ją Panu.” A wtedy sekretarka powiedziała: „Jeśli wolno, panie dyrektorze, ja też wrócę“. I wróciła do wagonu, do swojej matki.“ (Sandkühler, Endlösung in Galizien, s. 339f.).

krótka biografia Bertholda Beitza
Beitz_rescuerstory_Polish

Photos: Privatarchiv Beitz / Yad Vashem / Hasbron-Blume

Ludwig Losacker (1906-1994)

Biographie der Woche – biography of the week – biografia tygodnia

[DE] Jurist; NSDAP, SS, SD; Amtschef Distrikt Galizien

Dr. Ludwig Losacker war seit Studentenzeiten fanatischer Nationalsozialist. 1939 wurde er Kreishauptmann von Jaslo (Polen) und ordnete an, „dass ab heute, den 25. Mai 1940, kein Jude, keine Jüdin und kein jüdisches Kind die Straße betreten darf. Auch das Hinausschauen aus den Fenstern ist untersagt.“ (Klee, S. 381). Als Amtschef im Distrikt Galizien leitete er die Zivilverwaltung bei der Judenverfolgung direkt an. Er war seit Ende 1941 nicht nur über die Judenmorde informiert, sondern drängte selbst massiv darauf. Am 18. Juni 1942 forderte er bei einer Polizeikonferenz des gesamten GG: „Vor allem müsse dafür gesorgt werden, dass die Juden entfernt würden“. Er warnte seine Untergebenen davor, Juden zu helfen – sie sollten auch die nichtdeutsche „Gefolgschaft“ eindringlich darüber belehren (Sandkühler, S. 176 und S. 212).

Wegen einer Auseinandersetzung mit Himmler über die Besatzungspolitik gegenüber Polen, die er für kurzsichtig hielt, wurde Losacker im Oktober 1943 seiner Posten enthoben und degradiert. Deshalb wird er in Polen oft noch heute unkritisch als „polenfreundlich“ betrachtet (https://pl.wikipedia.org/wiki/Ludwig_Losacker).

Wie gelang es diesem aktiv an der Judenvernichtung Beteiligten, sich selbst „reinzuwaschen“, Karriere im Nachkriegsdeutschland zu machen und anderen Tätern zu helfen?
Kurzbiographie Ludwig Losacker

[EN] Lawyer; NSDAP, SS, SD; Chief Officer Galicia District

Dr. Ludwig Losacker had been a fanatical National Socialist since his student days. In 1939 he became district governor of Jaslo (Poland) and ordered „that from today, 25 May 1940, no Jew, no Jewess and no Jewish child may enter the street. It is also forbidden to look out of the windows.“ (Klee, p. 381). As head of the Galician district office, he led the civil administration directly in the persecution of the Jews. Since the end of 1941, he had not only been informed about the murders of the Jews, but had himself been pressing strongly for them. On 18 June 1942, at a police conference of the entire Generalgouvernement, he demanded: „Above all, it must be ensured that the Jews are eliminated“. He warned his subordinates not to help Jews – they should also urgently inform the non-German „followers“ about this (Sandkühler, pp. 176 and 212).

Because of an controversy with Himmler about the occupation policy towards Poland, which he considered short-sighted, Losacker was removed from his post and downgraded in October 1943. This is why in Poland he is still often regarded uncritically as “ polish friendly“ (https://pl.wikipedia.org/wiki/Ludwig_Losacker).

How did Losacker, who was actively involved in the extermination of the Jews, manage to „cleanse himself“, make a career in post-war Germany and help other perpetrators?
short biography Ludwig Losacker

[PL] Prawnik; NSDAP, SS, SD, szef urzędu w dystrykcie Galicja

Doktor prawa Ludwig Losacker był od czasów studenckich fanatycznym narodowym socjalistą. W 1939 został starostą w Jaśle (Polska) i zarządził, że „ od dzisiaj, 25 maja 1940 żaden Żyd, żadna Żydówka , ani żadne żydowskie dziecko nie może wyjść na ulicę. Zabronione jest także wyglądanie przez okno.” ( Klee, str. 381). Jako szef urzędu w dystrykcie Galicja kierował bezpośrednio administracją cywilną w czasie prześladowań Żydów. Był od końca 1941 nie tylko poinformowany o mordowaniu Żydów, lecz sam bardzo na to nalegał. 18 czerwca 1942 żądał w czasie konferencji policyjnej całego GG: „Przede wszystkim trzeba zadbać o to, żeby Żydzi zostali usunięci.” Przestrzegał swoich podwładnych, przed pomaganiem Żydom – polecił pouczyć o tym również ich nie- niemiecką świtę. (Sandkuehler, str. 176 i 212 )

Z powodu sporu z Himmlerem dotyczącym polityki okupacyjnej w stosunku do Polaków, którą uważał za krótkowzroczną, został Losacker w październiku 1943 usunięty ze swojej funkcji i zdegradowany. Dlatego nawet obecnie w Polsce jest bezkrytycznie uważany za „ przyjaznego Polakom”.(https://pl.wikipedia.org/wiki/Ludwig_Losacker).

Jak udało się temu naziście biorącemu aktywny udział w Zagładzie Żydów siebie „wybielić”, zrobić karierę w powojennych Niemczech i pomóc innym sprawcom?
krótka biografia Ludwig Losacker

« Ältere Beiträge